Kadın İnfertilitesi

Kadın infertilitesinde yaş en önemli faktördür. Gebelik yaşına günümüzde giderek ertelenmesi ve 35’li yaşlarda planlanması kadınların %30’unda kısırlık problemi ile karşılaşılmasına sebep olur. İleri yaş aynı zamanda oluşan gebeliklerde düşük riskini de beraberinde getirir. Yaş arttıkça çevresel toksinlere maruziyet artar, cinsel yolla bulaşan hastalık riski artar. Banlara bağlı olarak rahim tüp ve yumurtalıkta problemler ortaya çıkar. 38 yaşların dan sonra yumurtalıklarda folikül kaybı hızlanır. Kadının adet döngüsü kualır ve luteal faz yetmezliği daha sık görülür. Yumurtalık rezerv ölçümünde adette bakılan E2, FSH, LH düzeyleri AMH düzeyi, yumartalık hacim ölçümleri ve klomijen challenge test önemlidir.

Kadınlarda infertilite nedenlerinin %40 ovulatuar (yumurtlama ile ilgili), %40 tubal ve pelvik patolojik diğer sebeplerdir.

Over (yumurtalık) rezervi 35 yaşın üstünde, açıklanmayan infertilitesi olan, erken menopoz aile öyküsü olan, geçirilmiş cerrahi öyküsü olan, sigara içen ve ilaç tedavisine cevabı az olan hastalarda yapılmalıdır.

Over (yumurtalık) rezervinin değerlendirilmesi:

Bu testler verde var olan folikül miktar ve kalitesini anlamak için yapılır. Testin sonucu tedavinin başarısını tahmin etmek ve çifti bilgilendirmek için kullanılır.

-Adet gününde (2. Ve 5. Günler arası) FSH ve E2 ölçümü: FSH 10 ıu/E2 80 ıg/ml üzerinde ise rezerv azalmıştır.

-AMH: kan düzeyi adet sıklus yönünden bağımsız bakılabilir. Tedavide alınacak cevabı öngörmede kullanılır.

       AMH düzeyine göre (fertilite) doğurganlık potansiyeli

         0-0.3 ng/ml çok düşük
         0.3 – 2-2 düşük
         2.2 – 4 yeterli
         4 – 6.8 optimal 
         6.8 aşırı uyarılma riski (PCOS hastalarda)

AMH aşırı yüksek olması tedavide aşırı uyarılma (OHSS) açısından dikkat etmeyi gerektirir. 
Düşük AMH ise tedaviye düşük yanıt ve kötü embriyo kalitesi ve düşük gebelik oranının göstergesidir.

-Klomifen Challenge test: Hastaya adetin 5 ve 9.günleri arası klomifen verilir ve 10.gün FSH bakılır. 10.gün 26 üzerinde FSH kötü progroz işaretlidir.

-Yumurtalık (over) hacmi : Ultrasonda 3 cm3 altında ise propnoz kötüdür.

-Ultrasonda 2-10mm arası ölçülen foliküller 3’ün altında ise rezerv azalmıştır.